รายวิชา การเป็นผู้ประกอบการ • หน่วยการเรียนรู้ที่ 6

การเขียนแผนธุรกิจ

เว็บไซต์สื่อการสอนหน้านี้จัดทำจากเนื้อหาในสไลด์ โดยคงเฉพาะ “เนื้อหาการสอน” ให้ดูอ่านง่าย น่าสนใจ และมีภาพกราฟิก ไอคอน และการจัดวางที่เหมาะกับการใช้สอนในชั้นเรียนหรือเรียนรู้ด้วยตนเอง

เข้าใจความหมาย
รู้ว่าแผนธุรกิจคืออะไร และใช้ทำอะไร
เห็นความสำคัญ
มองเห็นประโยชน์ต่อการเริ่มต้นและบริหารธุรกิจ
รู้โครงสร้าง
เรียนรู้องค์ประกอบหลัก 12 ส่วนของแผนธุรกิจ
พร้อมต่อยอด
ใช้เป็นพื้นฐานก่อนทำใบงานหรือกิจกรรมในลำดับถัดไป

ภาพรวมหน่วยการเรียนรู้

หัวข้อนี้สรุปสาระสำคัญ สมรรถนะประจำหน่วย สาระการเรียนรู้ และจุดประสงค์การเรียนรู้จากสไลด์ เพื่อใช้เกริ่นนำก่อนเข้าสู่เนื้อหาหลัก

พร้อมใช้เปิดสอนในชั้นเรียน

สาระสำคัญ

การเขียนแผนธุรกิจ เป็นการกำหนดแผนการดำเนินงานสำคัญเกี่ยวกับธุรกิจ ประกอบด้วย เป้าหมายการดำเนินธุรกิจ วิสัยทัศน์ พันธกิจ แผนการตลาด แผนการดำเนินงาน แผนการเงิน และการบริหารงาน

สมรรถนะประจำหน่วย

แสดงความรู้เกี่ยวกับการเขียนแผนธุรกิจ และสามารถนำความรู้ไปใช้ในการวางแผนธุรกิจได้อย่างมีทิศทาง

สาระการเรียนรู้

1) ความหมายของแผนธุรกิจ 2) ความสำคัญและประโยชน์ของแผนธุรกิจ 3) องค์ประกอบของการเขียนแผนธุรกิจ

1

บอกความหมายได้

อธิบายความหมายของแผนธุรกิจได้ถูกต้อง

2

บอกความสำคัญได้

อธิบายความสำคัญและประโยชน์ของแผนธุรกิจได้

3

บอกองค์ประกอบได้

ระบุองค์ประกอบของการเขียนแผนธุรกิจได้ครบถ้วน

4

ต่อยอดสู่การเขียนได้

ใช้ความรู้เป็นพื้นฐานในการเขียนแผนธุรกิจได้

1. ความหมายของแผนธุรกิจ

หัวข้อนี้อธิบายความหมายของคำว่า “แผนธุรกิจ” และช่วยให้ผู้เรียนเห็นภาพว่าเอกสารนี้มีบทบาทอย่างไรในการดำเนินธุรกิจจริง

พื้นฐานสำคัญก่อนเรียนหัวข้อถัดไป

Business Plan คือ “แผนที่” ของธุรกิจ

แผนธุรกิจ (Business Plan) คือ เอกสารที่ระบุแผนการดำเนินงานสำคัญเกี่ยวกับธุรกิจ ประกอบด้วย เป้าหมายการดำเนินธุรกิจ วิสัยทัศน์ พันธกิจ การวางแผนการตลาด แผนการดำเนินงาน แผนการเงิน และการบริหารงาน โดยแผนธุรกิจจะถูกใช้เป็นเหมือนแผนที่ (Roadmap) ในการดำเนินธุรกิจ เพื่อให้การบริหารงานดำเนินไปสู่ความสำเร็จตามที่ตั้งเป้าไว้

เป้าหมายธุรกิจกำหนดว่าธุรกิจต้องการไปถึงจุดใด
วิสัยทัศน์และพันธกิจกำหนดทิศทางและบทบาทของกิจการ
แผนการตลาดและการดำเนินงานกำหนดวิธีเข้าถึงลูกค้าและการทำงาน
แผนการเงินและการบริหารกำหนดต้นทุน รายได้ งบประมาณ และการจัดการ

ทำให้เห็น “ทิศทาง”

แผนธุรกิจช่วยตอบคำถามว่าธุรกิจจะไปทางไหน ทำอะไร เพื่อใคร และใช้อะไรในการขับเคลื่อน

ทำให้เห็น “แผนงาน”

ภายในแผนจะระบุขั้นตอนและองค์ประกอบสำคัญที่ผู้ประกอบการต้องเตรียมให้พร้อม

ทำให้เห็น “ความเป็นไปได้”

ผู้ประกอบการใช้แผนธุรกิจเพื่อประเมินต้นทุน รายได้ ความเสี่ยง และโอกาสของกิจการ

2. ความสำคัญและประโยชน์ของแผนธุรกิจ

แม้สองคำนี้จะใกล้เคียงกัน แต่ในการเรียนการสอนควรแยกให้ชัดว่า “ความสำคัญ” คือเหตุผลที่แผนธุรกิจจำเป็นต่อธุรกิจ ส่วน “ประโยชน์” คือผลดีที่ผู้ประกอบการได้รับจากการมีแผนธุรกิจ

2.1 ความสำคัญของแผนธุรกิจ

เหตุผลว่าทำไมผู้ประกอบการจึงควรมีแผนธุรกิจ

  1. 1ช่วยให้ผู้ประกอบการมีเป้าหมายและแนวทางในการคิดที่ชัดเจน และวางแผนไปสู่เป้าหมายอย่างมีทิศทาง
  2. 2ใช้เป็นเครื่องมือในการแสวงหาเงินทุนจากผู้ร่วมลงทุน และจากสถาบันการเงินต่าง ๆ
  3. 3มีข้อมูลสำหรับการวางแผน ช่วยวิเคราะห์ความเป็นไปได้ของธุรกิจ และประเมินความเสี่ยง
  4. 4ช่วยลดการสูญเสียจากการทำงานซ้ำซ้อน ทำให้ดำเนินกิจกรรมต่าง ๆ ได้อย่างเป็นขั้นตอน
  5. 5ช่วยวางแผนระบบบริหารจัดการในองค์กร รวมทั้งกลยุทธ์ด้านการตลาด ด้านการเงิน และการดำเนินงานในอนาคต

2.2 ประโยชน์ของแผนธุรกิจ

ผลดีที่เกิดขึ้นเมื่อผู้ประกอบการมีแผนธุรกิจที่ดี

  1. 1ช่วยให้มองเห็นภาพรวมธุรกิจ ตั้งแต่บทสรุปผู้บริหาร กลยุทธ์ แผนการตลาด แผนปฏิบัติการ แผนการเงิน งบประมาณ และแผนฉุกเฉิน
  2. 2ทำให้เห็นทิศทางการดำเนินงานและสามารถดำเนินงานอย่างมีแบบแผน เป็นลำดับขั้นตอน
  3. 3ช่วยลดความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจ เพราะแผนผ่านกระบวนการวิเคราะห์อย่างรอบคอบ
  4. 4ใช้สำหรับการจัดหาแหล่งทุน เช่น ยื่นขอสินเชื่อ ระดมทุน หรือขอทุนจากนักลงทุน
  5. 5สร้างความน่าเชื่อถือ เพราะมีการวิเคราะห์ทางการเงิน ผลตอบแทน ระยะเวลาคืนทุน และความเป็นไปได้ของธุรกิจ
  6. 6ช่วยสร้างการตลาดให้เติบโตได้อย่างมีแบบแผน
  7. 7ช่วยในการวัดผลลัพธ์ มองเห็นผลแต่ละช่วง และปรับกลยุทธ์ให้เข้าใกล้ความสำเร็จได้มากขึ้น

ข้อสรุปสำคัญ

สรุปได้ว่า แผนธุรกิจช่วยทำให้การดำเนินธุรกิจมีทิศทาง มีเป้าหมาย และมีระบบ โดยเฉพาะผู้ประกอบการที่เริ่มต้นทำธุรกิจ อีกทั้งยังช่วยสร้างความน่าเชื่อถือให้สถานประกอบการ และเป็นเครื่องมือสำคัญในการยื่นขอกู้เงินจากสถาบันการเงิน หรือแสวงหาเงินทุนจากผู้ร่วมลงทุน

3. องค์ประกอบของการเขียนแผนธุรกิจ

ส่วนนี้นำเสนอองค์ประกอบหลักทั้ง 12 ส่วนของแผนธุรกิจแบบเลือกดูทีละหัวข้อ เหมาะสำหรับเปิดสอนและอธิบายทีละประเด็นหน้าชั้นเรียน

คลิกหัวข้อเพื่อดูคำอธิบาย
Business Plan Structure

เลือกองค์ประกอบจากด้านซ้าย

เมื่อคลิกแต่ละหัวข้อ ระบบจะแสดงคำอธิบายสั้น ๆ เพื่อช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจหน้าที่ของแต่ละส่วนในแผนธุรกิจ

ประโยชน์สำหรับครูใช้เป็นสื่อประกอบการอธิบายแบบทีละหัวข้อหรือทบทวนก่อนทำใบงาน
ประโยชน์สำหรับผู้เรียนช่วยจำโครงสร้างแผนธุรกิจได้ง่ายขึ้นและเห็นภาพรวมของเอกสาร

สรุปเนื้อหาสำคัญแบบย่อ

ใช้เป็นสไลด์สรุปท้ายชั่วโมง หรือให้นักศึกษาอ่านทบทวนอย่างรวดเร็วก่อนทำกิจกรรมหรือแบบฝึกหัดในครั้งต่อไป

ความหมาย

แผนธุรกิจคือเอกสารที่ใช้กำหนดแผนการดำเนินงานสำคัญของธุรกิจ เปรียบเสมือน Roadmap

ความสำคัญ

ช่วยกำหนดเป้าหมาย วางแผน ประเมินความเสี่ยง และใช้เป็นเครื่องมือในการแสวงหาเงินทุน

ประโยชน์

ช่วยให้เห็นภาพรวมธุรกิจ ลดความเสี่ยง สร้างความน่าเชื่อถือ และใช้วัดผลลัพธ์ได้

องค์ประกอบ

แผนธุรกิจมี 12 ส่วน ตั้งแต่สารบัญไปจนถึงภาคผนวก ซึ่งล้วนช่วยให้แผนมีความสมบูรณ์